۱۳ تیر ۱۴۰۱
تاریخ هنر مجله فرهنگ و هنر ایران دخت

آشنایی با تاریخ هنر در مصر

 تاریخ هنر مصر ، کتاب تاریخ هنر ،  تاریخ هنر در مصر ، کتاب تاریخ هنر ،  تاریخ هنر ، کتاب تاریخ هنر ، میراث هنر مصر ، تاریخ هنر مصر ، کتاب تاریخ هنر ، ایراندخت  ، 

 تاریخ هنر مصر , کتاب تاریخ هنر , تاریخ مصر باستان,  تاریخ هنر در مصر, تاریخ مصر باستان , آشنایی با تاریخ هنر در مصر ، کتاب تاریخ هنر,  تاریخ هنر, کتاب تاریخ هنر ، آشنایی با تاریخ هنر در مصر , میراث هنر مصر, تاریخ هنر مصر , آشنایی با تاریخ هنر در مصر ، کتاب تاریخ هنر , ایراندخت, تاریخ مصر باستان ، آشنایی با تاریخ هنر در مصر  ، آشنایی با تاریخ هنر در مصر

آشنایی با تاریخ هنر در مصر:

طبیعت و تاریخ:

یک مورخ یونانی (هرودوت) مصر را هدیه ای از رود نیل نامیده، زیرا سرزمین مصر تقریبا بدون باران است. سطح آب رود نیل که همچون شریان حیاتی مصر است، در فصول مختلف سال به طور منظم بالا و پائین میرود و این تغییرات تأثیر زیادی در فرهنگ، مذهب و هنر مصری ها داشته است. یکی از دلایل ثبات تمدن و هنر مصر در طی ادوار مختلف همین تغییرات فصلی سطح آب است. تاریخ مصر باستان از زمانی آغاز می شود که آنها خط را حدود ۳۱۰۰ پیش از میلاد ابداع کردند. مورخان تاریخ مصر را به سلسله های اولیه، قدیم، میانه و جدید تقسیم می کنند. ایراندخت

میراث هنر مصر:

مصریان باستان میراث هنری ارزندهای از خود به یادگار گذاشتند که با هنرهای دیگر تمدن های جهان تفاوت دارد، آنها همیشه جلوه های خوب زندگی را در آثارشان منعکس می کردند و برای زنده نمایی پیکره ها از رنگ استفاده می کردند.

نقاشی ها و نقوش برجسته آنها دو بعدی و توصیفی است. طبق سنت آنها، پیکره باید از بهترین زاویه نمایش داده شود. از این رو در نقاشی های افراد مهم، سر با نمای نیم رخ، اما چشم ها و شانه ها از روبرو، سینه ها از نیم رخ، کمر و کفل در نمای سه رخ، و پـاها از نیم رخ و در حالتی آرام و با وقـار نشان داده شده اند، ولی افراد فرودست پر تحرک و زنده هستند.

هنر مصری هنر محافظه کار، ایستا و با دوامی است که در طول تـاریخ خود یکسان مانده است. هنر مصری به خاطر استفاده آگاهانه از هندسه در معماری، شیوه تندیس سازی، خوشنویسی (خط هیروگلیف، تصویر۱)، ساخت تالارهای ستوندار بر تمدن های یونان و روم و دیگر تمدن های خاورمیانه تأثیر گذار بوده است.  ایراندخت

تاریخ هنر در مصر

تاریخ هنر سلسله های مصر:

سلسله های اولیه:

با شروع سلسله های اولیه، هنر حجاری، تندیس سازی و نقاشی شکوفا شده و در ساخت مصنوعات هنری، قواعدی پایه گذاری شد، بطور مثال در حجاری و تندیس سازی همیشه پای چپ جلوتر است. مهمترین اثر هنری این دوره که برای شناخت خصوصیات هنر مصر مناسب است یک لوح سنگی است که به شاه نارمر (Narmer) نسبت داده می شود.  نقش کنده کاری شده در دو سوی این لوح  ه یک رویداد سیاسی اشاره دارد و گویای اتحاد مصر علیا و سفلی توسط نارمر است (تصویر۲).

تاریخ هنر در مصر

در این دوره ساخت مقبره اهمیت یافت. مقبره ها را به صورت حفره های مستطیل شکل می ساختند و متوفی را داخل آن قرار داده و روی آنرا با سقف چوبی پوشانده و درون آن هدایا و لوازم زندگی برای جهان بعد از مرگ قرار داده و سطوح داخلی آنرا با نقاشی و حجاری تزیین می کردند. ایراندخت

 

سلسله های قدیم

هنر سلسله های قدیم با پادشاهی زوسر آغاز می شود و جانشینان او بزرگترین مقبره ها را که به اهرام سه گانه ( اهرام سه ِ گانه شامل خئوپس (خونو)، حِفِرن (خفرع) و میکرینوس (منکورع) می باشد)  شهرت دارند، در منطقه جیزه ساختند(تصویر۳ ). ایراندخت

 تاریخ هنر مصر ، کتاب تاریخ هنر ،  تاریخ هنر در مصر ، کتاب تاریخ هنر ،  تاریخ هنر ، کتاب تاریخ هنر ، میراث هنر مصر ، تاریخ هنر مصر ، کتاب تاریخ هنر ، ایراندخت  ، 

تندیس مشهور ابوالهول (موجود ترکیبی به عنوان نگهبان و بزرگترین پیکره محسوب می شود) که به اهرام سه گانه نگهبان هرم ها با سر انسان و بدن شیر، در نزدیکی آن قرار دارد (تصویر۴). ایراندخت

 تاریخ هنر مصر ، کتاب تاریخ هنر ،  تاریخ هنر در مصر ، کتاب تاریخ هنر ،  تاریخ هنر ، کتاب تاریخ هنر ، میراث هنر مصر ، تاریخ هنر مصر ، کتاب تاریخ هنر ، ایراندخت  ، 

بدنه این هرم ها با سنگ های صاف ساخته شده و اتاق تدفین در داخل آن قرار دارد. هنر این دوره حالتی حماسی و شاعرانه دارد و در کلیه زمینه ها به اوج میرسد. آثار هنری بر اساس یک طرح از پیش تعیین شده ساخته شده و قواعد هندسی به دقت در آن رعایت می شد. تندیس های این دوره در نگاه اول خشک و بیروح جلوه می کنند اما باید توجه داشت که در نظر مصریان زیبایی امری باطنی است. آنها بر خلاف یونانی ها به زیبایی ظاهری توجه نداشتند و هدف آنها ایجاد نظم، استقامت و روح ابدی در مواد جامد و بی روح بود. در مصر، هنر تندیس سازی مانند دیگر هنرها جنبه مذهبی داشت.

 

مصریان به زندگی ابدی در جهان بعد از مرگ باور داشتند و معتقد بودند که روح در موقع مرگ، بدن را ترک و در جهان دیگر مجددا در جسم متوفی حلول می کند و چون جسم انسان فانی است، مصریان برای متوفی پیکرهای بدلی از جسمی سخت (معمولاً سنگ خارا) می ساختند تا روح که در نزد مصریان «کا» نام داشت در جسم  دلی حلول کند و در جهان دیگر به حیات خود ادامه دهد.

هنرمندان مصری در ساخت تندیس ها شبیه سازی نمی کردند اما برای شناخت صاحب تندیس نام وی را می نوشتند. شکل کلی تندیس ها اکثرا مکعبی و استوانه ای است. تندیس های ایستاده در حالت خبردار و پای چپ مردان همیشه در جلو پای راست قرار دارد (تصویر۵) ایراندخت

اما پاهای زنان به هم چسبیده و یا کمی از هم فاصله دارند و معمولاً بالاتنه دقیق تر ساخته می شد.

در این زمان، تندیس سازی به اوج خود می رسد.

پیکره کاتب نشسته از آثار برجسته این زمان است، که سیمایی بسیار زنده و جاندار دارد و  آماده شنیدن

مطالب برای نوشتن است (تصویر ۶). ایراندخت

نقش برجسته ها و نقاشی های مصری به صورت ترکیب نیم رخ و تمام رخ اجرا می شدند (تصویر ۷). ایراندخت

هنرمندان مصری مانند میانرودانی ها در جانورنگاری از طبیعت گرایی پیروی می کردند که نمونه برجسته آن غازهای مِدُم است (تصویر٨). ایراندخت

 

سلسله های میانی و جدید :

در دوره سلسله های میانه آثاری چون گذشته به وجود نیامدند اما با شروع سلسله های جدید شکوه تازهای در هنر به وجود می آید و باید این عصر را دوره طالیی معبدسازی تلقی کرد یکی از یادمان های برجسته این دوره معبد «حَت شِپُ سوت» (Hatshepsut) در دیرالبحری است (تصویر ۹). ایراندخت

دو تن از حاکمان این دوره، اخناتون (Akhenaten) و توت عنخ آمون (Tutankhamun) بسیار مشهور هستند.

اخناتون تلاش می کرد از محدودیت های سنتی بکاهد و درپی این تالش، هنرمندان نیز از آزادی محدودی

برخوردار شدند و آثاری را خلق کردند که در آنها واقعگرایی و طبیعت گرایی به چشم می خورد که نمونه آن

سر اخناتون است (تصویر۱۰).  ایراندخت

 

اما شهرت توت عنخ آمون به دلیل مقبره اوست که دست نخورده کشف شد. در ماسک طلایی روی صورت او آزادی حرکت و حالت به چشم می خورد (تصویر۱۱).

 

از دیگر آثار سلسله های جدید، نقاشی های دیواری درون مقبره هاست.

نقاشی های دیواری، نقوش و نوشته های روی کاغذ پاپیروس ( (Papyrus) نوعی گیاه و از انواع گیاه نی به شمار میرود که مصری ها از آن کاغذ می ساختند) و بدنه تابوت، مراحل زندگی بعد از مرگ را نشان می دهند که مجموعه آن بهنام کتاب مردگان شهرت یافته است (تصویر۱۲). ایراندخت

آخرین فرمانروایان قدرتمند مصر، رامسس دوم و سوم هستند که بار دیگر مصر را به اوج قدرت رساندند.

یادگار برجسته معماری عهد آنها کاخ ها و معبد آمون در الاقصر است که دارای سر در، تالارهای ستوندار

و حیاط است (تصویر۱۳ و ١۴). ایراندخت

مصری ها در زیورسازی و هنرهای تزئینی هم توانا بودند و موضوع اغلب آثار تزئینی آنها برگرفته از

گیاهان کنار رود نیل به ویژه نیلوفر و پاپیروس بود (تصویر ١۵). ایراندخت

برای دیدن مطالب مجله فرهنگ و هنـر  اینجا کلیک کنید. ایراندخت

ایران دخت

 

نوشته های مرتبط

آشنایی با زندگی نامه آلن دلون

هادی گراوندی

کتاب مسالک المحسنین

هادی گراوندی

آشنایی با استاد عبدالله دوامی

هادی گراوندی

۳ دیدگاه

مونا ۱۴۰۰-۰۱-۱۰ at ۱۲:۲۱ ب٫ظ

پست های تاریخ هنرتون عالیه

پاسخ
هادی گراوندی ۱۴۰۰-۰۱-۱۰ at ۱۲:۲۳ ب٫ظ

ممنون از حسن انتخاب شما

پاسخ
هادی گراوندی ۱۴۰۰-۰۱-۱۰ at ۲:۵۲ ب٫ظ

سپاسگزارم

پاسخ

ارسال دیدگاه

10 + هفت =