۲۷ فروردین ۱۴۰۰
آموزش موسیقی ساز شناسی موسیقی ایران و جهان مجله فرهنگ و هنر ایران دخت

آشنایی با ساز دوزله

ساز دوزله کردی ، دوزله چیست؟ ، معرفی ساز دوزله ، موسیقی کردی ، تاریخچه ساز دو زله ،

آشنایی با ساز دوزله ، ساز دوزله کردی ، دوزله چیست؟ ، معرفی ساز دوزله ، موسیقی کردی ، تاریخچه ساز دو زله ، آشنایی با ساز دوزله ، ساز دوزله کردی ، دوزله چیست؟ ، معرفی ساز دوزله ، موسیقی کردی ، تاریخچه ساز دو زله ، دوزله چیست؟

 

ساز دوزَله:

دوزَله از سازهای مهم متداول در ناحیهٔ زاگرس واقع در غرب ایران است. این ساز دو لولهٔ صوتی ست که در کنار هم قرار گرفته و به هم بسته شده اند. لوله های صوتی از جنس های مختلفی ساخته می شوند که بهترین شان استخوان بال انواعی از پرندگان شکاری، مانند قوش، باز و عقاب است. این استخوان ها شکل هندسی خاصی دارند و یک سرشان باریک تر از سِر دیگرشان است.

سِر باریک تقریباً استوانه ای شکل است و در قسمت پایین تقریباً چهارگوش می شود. دوزَله هایی که از جنس نی هستند لوله های صوتی شان استوانه ای ست. بر دهانهٔ بالایی لوله های صوتی دوزَله، زبانه ها قرار می گیرند که ساختمان آنها مانند قِرِنی است. روی هریک از لوله های صوتی پنج، شش یا هفت سوراخ در قسمت جلو ایجاد شده اند. این لوله ها فاقد سوراخ پشت هستند.

تکنیک اجرایی دوزله:

زبانه های دوزله را طوری در دهان می گذارند که تقریباً همهٔ طول آنها در محفظهٔ دهان قرار می گیرد و با انگشت های هر دو دست آن را می نوازند. چون دوزَله هواصدایی مضاعف است، هر انگشت باید به طور همزمان یک ردیف از سوراخ های هر دو لولهٔ صوتی را بسته یا باز نگه دارد و به این ترتیب این دو لوله به صورت همصدا به صدا درمی آیند. در نواختن دوزَله از تکنیک نفس برگردان استفاده می شود و درنتیجه صدای آن ممتد و بدون مکث خواهد بود. حدود اجرایی متعارف در این ساز به صورت زیر است. در اینجا صدای «دو» یک صدای فرضی ست و سایر صداها نیز با تغییر فشار هوا و گرفتنِ کامل یا ناقص سوراخ ها متغیر هستند:

سقف صوتی صدای دوزَله با افزایش فشارِ دمیدن می تواند تا نیم یا یک پردهٔ دیگر گسترش یابد.

موارد و نوع استفادۀ دوزَله:

دوزَله به همراه تمبک یا دایره در مجالس عروسی و شادمانی نواخته می شود. رپرتوار این ساز شامل آهنگ های رقص و ترانه هاست.

جنس و مواد به کار رفته در ساختمان دوزَله بدنه (لوله های صوتی):

استخوان بال پرندگان شکاری، نی، لولهٔ فلزی باریک و نازک

زبانه:

نی

برای دیدن: 

ایران دخت

 

نوشته های مرتبط

آشنایی با کتاب بر کرانۀ کنعان

هادی گراوندی

آشنایی با ساز عاشیقی قوپوز

هادی گراوندی

آشنایی با زندگی نامه آرتور اوکانل

هادی گراوندی

ارسال دیدگاه

9 + 7 =